Astrofotoğraf için nem ve çiy noktası: lens buğulanmasına karşı ne yapıyorsunuz?

[IstasyonHalil]

Takvim başlığında söz vermiştim; gözlem gecelerinin en sık göz ardı edilen düşmanı buğulanma üzerine bir başlık açıyorum.

Kısa teori
Çiy noktası, havadaki su buharının yoğuşmaya başladığı sıcaklıktır. Gece açık gökyüzü altında lens ve göz merceği ışınımla (radyasyonla) soğur ve çevredeki havadan 2-4 derece daha soğuk olabilir. Yani hava sıcaklığı çiy noktasının 3 derece üstündeyken bile lens çiy noktasının altına düşüp buğulanır. Kural: sıcaklık ile çiy noktası farkı 5 derecenin altındaysa önlem alın.

Kendi istasyonumdan örnek (Nilüfer, 155 m)

Kod:

Gece Sıcaklık Nem Çiy noktası Fark Sonuç 02.08.2026 01:00 22,4 %58 13,7 8,7 Sorun yok 20.08.2026 01:00 19,8 %79 16,0 3,8 30 dk'da buğu 03.09.2026 02:00 17,1 %88 15,1 2,0 10 dk'da buğu

Çözümler (ucuzdan pahalıya)

1. Uzun parasoley: lensin gökyüzüne bakan açısını daraltır, ışınımla soğumayı azaltır; bedava ve yarım saat kazandırır.
   
2. Kimyasal el ısıtıcısı + lastik bant: lens gövdesine sarılır, 4-6 saat dayanır.
   
3. USB ısıtıcı bant + powerbank: 5 V, 3-5 W; en yaygın çözüm. Powerbank soğukta kapasite kaybeder, iç cebe koyun.
   
4. 12 V kontrollü ısıtıcı: teleskop için; sıcaklığı çiy noktasının 2-3 derece üstünde tutar.
   

Sorularım: Kapadokya ve Doğu Anadolu gibi kuru yerlerde bu sorun hiç yaşanıyor mu? Deniz kenarındaki arkadaşlar tuzlu nemle nasıl baş ediyor? Kendi yöntemlerinizi yazın, ilk mesajda toplayayım.

[BulutKovalayan]

Halil, harika bir başlık. Kapadokya'da yazın sorun neredeyse yok: ağustos gecesi nem %35-45, çiy noktası 5-8 °C, sıcaklık 14-16; fark hep 8'in üstünde. Sorun kasımdan itibaren başlıyor: sıcaklık 0-2 °C, çiy noktası -1 ile 0 arasında, lens buğulanmadan doğrudan kırağı tutuyor. Ben 5 V USB bandı iki kat sarıyorum, powerbank montun iç cebinde. Bir de objektif değiştirmeyi minimuma indiriyorum, her değişimde yeni cam soğuk havayla tanışıyor.

[havacisedat]

Halil, harika bir başlık. Kapadokya'da yazın sorun neredeyse yok: ağustos gecesi nem %35-45, çiy noktası 5-8 °C, sıcaklık 14-16; fark hep 8'in üstünde. Sorun kasımdan itibaren başlıyor: sıcaklık 0-2 °C, çiy noktası -1...

Bu gün batımı rengi, atmosferdeki toz yüzünden mi?

Dolu tanelerinin yanına madeni para koyman iyi olmuş, boyut anlaşılıyor.

[EgeliRuzgar]

Deniz kenarında sorun çiy değil, tuz. Meltem kesilince nem %75'e çıkıyor ve lensin üstünde kuruyan damla tuz izi bırakıyor; sabah silmezsen leke kalıyor. Yöntem: uzun parasoley, USB bant ve çekim bitince lensi silika jel kutusuna kapatmak. Tekneden çekimde ise umut yok, sadece izliyoruz. Nem %60 altındaysa Çeşme'de zaten rüzgar var, o zaman da tripod titriyor; ikisinden birini seçiyorsunuz.

[SicakDalga07]

Takvim başlığında söz vermiştim; gözlem gecelerinin en sık göz ardı edilen düşmanı buğulanma üzerine bir başlık açıyorum. Kısa teori Çiy noktası, havadaki su buharının yoğuşmaya başladığı sıcaklıktır. Gece açık gökyüzü...

Antalya kıyısında yaz gecesi nem %75 üstü, çiy noktası 23-24 °C, sıcaklık 28: fark 4-5 derece ama sıcak olduğu için insan fark etmiyor, lens buğulanıyor. Kıyıdan çekim yapmayı bıraktım; Saklıkent'e, 1.900 m'ye çıkınca nem %30, çiy noktası 3 °C, sıcaklık 15, fark 12. Yani Halil, sorunun cevabı yükselti: her 1.000 m nem yükünü yarıya indiriyor gibi. Bir de hissedilen sıcaklığa alışkın biri olarak ekleyeyim: %75 nemde 28 derece, gece bile 32 hissettiriyor; teçhizattan önce insan buğulanıyor.

[ozane]

Takvim başlığında söz vermiştim; gözlem gecelerinin en sık göz ardı edilen düşmanı buğulanma üzerine bir başlık açıyorum. Kısa teori Çiy noktası, havadaki su buharının yoğuşmaya başladığı sıcaklıktır. Gece açık gökyüzü...

Haklısın, forumda genelde bu konuda hep aynı hataya düşülüyor.

[kenan_canakkale]

Yağış miktarı istasyonumda son 24 saatte 32 mm oldu.

[serkan.kalkan]

Harika kare, Samsun bu ışıkta çok güzel çıkmış. 📸

[IstasyonHalil]

Antalya kıyısında yaz gecesi nem %75 üstü, çiy noktası 23-24 °C, sıcaklık 28: fark 4-5 derece ama sıcak olduğu için insan fark etmiyor, lens buğulanıyor. Kıyıdan çekim yapmayı bıraktım; Saklıkent'e, 1.900 m'ye çıkınca...

SicakDalga07, yükselti notu tam yerinde; Saklıkent örneğini ilk mesaja ekledim. Egeli, silika jel kutusu fikri ve tuz uyarısı da girdi. Bulut, kırağı durumu için kışın ayrıca bakmak lazım; 5 V bant -5'in altında yetmeyebilir, 12 V'a geçmek gerekir. Çiy noktasını hesaplamak isteyenler için kaba kural: nem %50 iken çiy noktası sıcaklığın 10 derece altı, %70 iken 5 derece altı, %90 iken 2 derece altı. Ecowitt ve Davis konsolları zaten doğrudan gösteriyor.

[umit86]

Rüzgar lodostan poyraza dönerken en sert anını yaşıyoruz.

[kastamonuhavasi]

SicakDalga07, yükselti notu tam yerinde; Saklıkent örneğini ilk mesaja ekledim. Egeli, silika jel kutusu fikri ve tuz uyarısı da girdi. Bulut, kırağı durumu için kışın ayrıca bakmak lazım; 5 V bant -5'in altında...

Katılıyorum, özellikle rüzgar yönü konusunda çok haklısın.

[ozane]

Denizli şu an 21°C, hava puslu ama yağış yok.

[PalandokenKar]

Erzurum'da sorun buğu değil, donma. Aralıkta -25'te hava kuru, çiy noktası -30; buğu olmaz ama pil 20 dakikada biter, LCD ekran yavaşlar, tripod bacağı ele yapışır. Yöntem: yedek piller iç cepte, kamerayı çadıra sokmadan önce poşete koy yoksa içeri girince buğulanır ve donar. 5 V bant burada işe yaramaz, ısıtıcı yerine kar var, kar iyi yalıtkandır; bir çukur kazıp içine oturursanız rüzgar da kesilir.

[ozane]

Yağmur durdu, güneş çıktı; buhar yükseliyor asfalttan.

[Sinoptikercan]

Toz taşınımı ile gelen yağmur arabaları çamura buladı.