AO-NAO-PNA Endeks Paylaşımları ve Yorumlamaları

[ModelciKemal]

Teleconnection endeksleri için kalıcı konu. Endeksler tek başına tahmin değildir; atmosferin büyük ölçekli "havasını" özetler. Kısa bir rehber:

AO (Arktik Salınım): Kutup ile orta enlemler arasındaki basınç farkı. Negatif AO: polar vorteks zayıf, soğuk hava kutuptan orta enlemlere taşmaya daha yatkın. Pozitif AO: soğuk kutupta kilitli.

NAO (Kuzey Atlantik Salınımı): İzlanda alçağı ile Azor yükseği arasındaki fark. Negatif NAO Avrupa'da blokaj ve soğuk dalgalara, pozitif NAO güçlü batılı akışa işaret eder. Türkiye için ilişki Batı Avrupa kadar net değil; ama güçlü negatif NAO dönemlerinde Balkanlar üzerinden soğuk inişleri daha sık görüyoruz.

PNA (Pasifik-Kuzey Amerika): Kuzey Amerika'nın batısındaki sırt/oluk deseni. Bize etkisi dolaylı, ama zincirin bir halkası.

Ek olarak takip edilenler: EPO, WPO, MJO fazları, stratosferik polar vorteks (10 hPa sıcaklığı ve 60°K rüzgarı), QBO.

Paylaşım formatı:

Kod:

Tarih: ... AO: değer / eğilim NAO: değer / eğilim PNA: değer / eğilim MJO: faz, genlik Stratosfer: 10 hPa 60°K rüzgarı Yorum: 2-4 haftalık beklenti ve olasılık

Endeks yorumlarken tek bir değere "kar" ya da "sıcak" hükmü vermeyelim. Endeksler bize olasılıkların hangi yöne eğildiğini söyler. Kaynak olarak NOAA CPC ve ECMWF'nin açık ürünleri kullanılabilir.