<![CDATA[HavaForumu - Endeksler ve Sayısal Modeller (GFS, ECMWF, UKMO)]]> https://havaforumu.com/ Mon, 28 Sep 2026 23:48:37 +0000 MyBB <![CDATA[Bu sezon ilk kar nereye düşer? (2026)]]> https://havaforumu.com/thread-2606.html Sun, 27 Sep 2026 13:54:19 +0300 sakaryameteo648]]> https://havaforumu.com/thread-2606.html <![CDATA[28-30 Eylül: Balkanlar üzerinden inen oluk ve Marmara'ya ikinci soğuk cephe]]> https://havaforumu.com/thread-213.html Sat, 26 Sep 2026 01:44:39 +0300 SinoptikAyse]]> https://havaforumu.com/thread-213.html
1. Sinoptik özet

500 hPa'da İskandinavya üzerinden güneye sarkan geniş bir oluk, 28 Eylül Pazartesi Balkanlar'a iniyor ve ekseni Salı günü Marmara-Ege üzerinden geçiyor. Oluğun tabanında 500 hPa sıcaklığı -22 °C; Eylül sonu için dikkat çekici. Yer haritasında Karadeniz üzerinde 1006 hPa alçak, Orta Avrupa'da 1028 hPa yüksek; aradaki gradyan Marmara'da kuvvetli poyraz üretecek.

2. Model durumu
  • ECMWF 00z: Oluk ekseni Salı 06 UTC'de İstanbul üzerinde, T850 Salı sabahı 3 °C, Çarşamba sabahı 2 °C.
  • GFS 06z: Benzer zamanlama, T850 biraz daha soğuk (1 °C), yağışı Batı Karadeniz'e yoğunlaştırıyor.
  • ICON 00z: Oluğu 6 saat erken getiriyor, yağış miktarında ECMWF ile uyumlu.
  • EPS: Üyelerin %80'i Salı için Marmara'da T850 5 °C altı veriyor; dağılım dar, güven yüksek.

3. Bölgesel etkiler
  • Marmara: Pazartesi gece cephe geçişi, sağanak 10-20 mm. Salı poyraz 40-60 km/s, İstanbul maksimum 15-16 °C, gece 9-10 °C; Anadolu Yakası yükseklerinde 7-8 °C.
  • Batı Karadeniz: Pazartesi gece-Salı 40-70 mm; Zonguldak-Bartın-Kastamonu kıyıları. Sel forumunda takip gerekebilir.
  • İç Anadolu: Salı sabahı 5-6 °C, Çarşamba sabahı Ankara çevresinde ilk kırağı olası, ovalarda 1-2 °C.
  • Ege: Rüzgar ve serinleme, yağış sınırlı.
  • Doğu Anadolu: Çarşamba'dan itibaren; Erzurum'da ilk kar 2.000 m üstünde mümkün.

4. Belirsizlik ve güven derecesi

Soğuma ve poyraz: yüksek güven. Yağış miktarı Batı Karadeniz'de orta güven (deniz etkisiyle artabilir). Çarşamba sabahı İç Anadolu don riski: orta-düşük güven, bulutluluğa bağlı.

5. Kaynak: ECMWF, GFS, ICON (wetterzentrale ve meteociel üzerinden), MGM haftalık tahmin.

Sezonun ilk gerçek sonbahar sistemi. Gözlem ve yorumlarınızı bekliyorum.]]>
1. Sinoptik özet

500 hPa'da İskandinavya üzerinden güneye sarkan geniş bir oluk, 28 Eylül Pazartesi Balkanlar'a iniyor ve ekseni Salı günü Marmara-Ege üzerinden geçiyor. Oluğun tabanında 500 hPa sıcaklığı -22 °C; Eylül sonu için dikkat çekici. Yer haritasında Karadeniz üzerinde 1006 hPa alçak, Orta Avrupa'da 1028 hPa yüksek; aradaki gradyan Marmara'da kuvvetli poyraz üretecek.

2. Model durumu
  • ECMWF 00z: Oluk ekseni Salı 06 UTC'de İstanbul üzerinde, T850 Salı sabahı 3 °C, Çarşamba sabahı 2 °C.
  • GFS 06z: Benzer zamanlama, T850 biraz daha soğuk (1 °C), yağışı Batı Karadeniz'e yoğunlaştırıyor.
  • ICON 00z: Oluğu 6 saat erken getiriyor, yağış miktarında ECMWF ile uyumlu.
  • EPS: Üyelerin %80'i Salı için Marmara'da T850 5 °C altı veriyor; dağılım dar, güven yüksek.

3. Bölgesel etkiler
  • Marmara: Pazartesi gece cephe geçişi, sağanak 10-20 mm. Salı poyraz 40-60 km/s, İstanbul maksimum 15-16 °C, gece 9-10 °C; Anadolu Yakası yükseklerinde 7-8 °C.
  • Batı Karadeniz: Pazartesi gece-Salı 40-70 mm; Zonguldak-Bartın-Kastamonu kıyıları. Sel forumunda takip gerekebilir.
  • İç Anadolu: Salı sabahı 5-6 °C, Çarşamba sabahı Ankara çevresinde ilk kırağı olası, ovalarda 1-2 °C.
  • Ege: Rüzgar ve serinleme, yağış sınırlı.
  • Doğu Anadolu: Çarşamba'dan itibaren; Erzurum'da ilk kar 2.000 m üstünde mümkün.

4. Belirsizlik ve güven derecesi

Soğuma ve poyraz: yüksek güven. Yağış miktarı Batı Karadeniz'de orta güven (deniz etkisiyle artabilir). Çarşamba sabahı İç Anadolu don riski: orta-düşük güven, bulutluluğa bağlı.

5. Kaynak: ECMWF, GFS, ICON (wetterzentrale ve meteociel üzerinden), MGM haftalık tahmin.

Sezonun ilk gerçek sonbahar sistemi. Gözlem ve yorumlarınızı bekliyorum.]]> <![CDATA[ECMWF 12z (26 Eylül): Ekim başı oluğu 120 saate girdi, ICON da katıldı]]> https://havaforumu.com/thread-177.html Sat, 26 Sep 2026 01:44:39 +0300 ModelciKemal]]> https://havaforumu.com/thread-177.html
ECMWF 12z (26 Eylül) özeti
  • 500 hPa oluk ekseni 2 Ekim gecesi Trakya, 3 Ekim Orta Anadolu, 4 Ekim Doğu Anadolu
  • 850 hPa: 2 Ekim İstanbul 3 °C, 3 Ekim Ankara 0 °C, 4 Ekim Erzurum -4 °C
  • Soğuk cephe 1 Ekim akşamı Marmara'dan giriyor; arkasında kuzeyli 40-60 km/s rüzgar
  • Yağış: Batı Karadeniz 40-60 mm, Doğu Karadeniz 60-90 mm, İç Anadolu 10-20 mm sağanak

GFS 12z: Oluk 12 saat gecikmeli ama aynı derinlikte, 850 hPa Erzurum -3. Tarihi bir uyum.

ICON 12z: 120 saate girdiği için artık konuşuyor: 850 hPa Erzurum -5 (en soğuk), Ankara -1. Kar kotu Doğu Anadolu'da 2.000 m, İç Anadolu'da 2.500 m (yani Erciyes zirvesi).

GEFS: Üyelerin %80'i Erzurum'a 850 hPa -2 altı, %45'i -4 altı. Beş gün önce %55 ve %20 idi; sinyal güçlendi.

Ne demek?
Sezonun ilk gerçek soğuk hava dalgası. Kar için heyecan sadece 2.000 m üstü için; İstanbul'a kar yok, Ankara'ya kar yok, Erzurum şehir merkezine yağarsa sulu ve tutmaz. Asıl gündem: Doğu Anadolu'da yaygın don (-5 / -8), Karadeniz'de sel riski, Marmara'da sezonun ilk poyraz fırtınası.

Olasılıklar (benim)
Erzurum -5 don: %70. Palandöken 2.500 m'de 10 cm kar: %55. Ankara'da 5 °C altı gece: %60. İstanbul'da kar: %0, bu sayı sezon boyunca yavaş yavaş artacak, sabır.

Güncellemeleri bu başlıkta. 00z sabah kahvesiyle.]]>
ECMWF 12z (26 Eylül) özeti
  • 500 hPa oluk ekseni 2 Ekim gecesi Trakya, 3 Ekim Orta Anadolu, 4 Ekim Doğu Anadolu
  • 850 hPa: 2 Ekim İstanbul 3 °C, 3 Ekim Ankara 0 °C, 4 Ekim Erzurum -4 °C
  • Soğuk cephe 1 Ekim akşamı Marmara'dan giriyor; arkasında kuzeyli 40-60 km/s rüzgar
  • Yağış: Batı Karadeniz 40-60 mm, Doğu Karadeniz 60-90 mm, İç Anadolu 10-20 mm sağanak

GFS 12z: Oluk 12 saat gecikmeli ama aynı derinlikte, 850 hPa Erzurum -3. Tarihi bir uyum.

ICON 12z: 120 saate girdiği için artık konuşuyor: 850 hPa Erzurum -5 (en soğuk), Ankara -1. Kar kotu Doğu Anadolu'da 2.000 m, İç Anadolu'da 2.500 m (yani Erciyes zirvesi).

GEFS: Üyelerin %80'i Erzurum'a 850 hPa -2 altı, %45'i -4 altı. Beş gün önce %55 ve %20 idi; sinyal güçlendi.

Ne demek?
Sezonun ilk gerçek soğuk hava dalgası. Kar için heyecan sadece 2.000 m üstü için; İstanbul'a kar yok, Ankara'ya kar yok, Erzurum şehir merkezine yağarsa sulu ve tutmaz. Asıl gündem: Doğu Anadolu'da yaygın don (-5 / -8), Karadeniz'de sel riski, Marmara'da sezonun ilk poyraz fırtınası.

Olasılıklar (benim)
Erzurum -5 don: %70. Palandöken 2.500 m'de 10 cm kar: %55. Ankara'da 5 °C altı gece: %60. İstanbul'da kar: %0, bu sayı sezon boyunca yavaş yavaş artacak, sabır.

Güncellemeleri bu başlıkta. 00z sabah kahvesiyle.]]> <![CDATA[28 Eylül-5 Ekim: Balkan kaynaklı ilk soğuk cephe ve Marmara'da poyraz]]> https://havaforumu.com/thread-98.html Fri, 25 Sep 2026 19:44:39 +0300 SinoptikAyse]]> https://havaforumu.com/thread-98.html Dayanak: ECMWF 12z (26 Eylül), GFS 00z ve ICON 00z (27 Eylül).

Sinoptik özet
Orta Avrupa üzerinde derinleşen 500 hPa oluğu hafta ortasında Balkanlar'a sarkıyor. Yer haritasında Karadeniz üzerinde 1004 hPa merkezli alçak basınç, batısında ise 1024 hPa'lık yüksek basınç kuruluyor. Aradaki gradyan Marmara ve Batı Karadeniz'de kuvvetli poyrazın nedeni olacak. Soğuk cephe 30 Eylül gecesi Trakya'ya giriyor, 1 Ekim gün içinde Marmara ve Ege'yi geçiyor.

Model durumu
  • ECMWF 12z: İstanbul için T850 (850 hPa sıcaklığı) 29 Eylül'de +14 °C, 1 Ekim 12z'de +6 °C, 2 Ekim gecesi +4 °C.
  • GFS 00z: aynı senaryo, ancak cephe geçişi yaklaşık 12 saat daha erken ve T850 dip +5 °C.
  • ICON: yağışı Batı Karadeniz kıyısında ECMWF'den %30 daha yüksek veriyor.
  • ENS ortalaması deterministik run ile uyumlu; üyelerin yayılımı 2 Ekim'den sonra açılıyor.

Bölgesel etkiler
  • Marmara: 1 Ekim öğleden sonra poyraz 50-60 km/s, Boğaz'da 70 km/s hamleler. İstanbul maksimum 27'den 18-19 °C'ye iniyor. Yağış 10-20 mm, çoğu Anadolu Yakası kuzeyinde.
  • Batı ve Doğu Karadeniz: 1-3 Ekim arasında 40-70 mm, Rize-Artvin kıyısında yer yer 90 mm. Ayrı bir başlıkta değerlendiriliyor.
  • İç Anadolu: 2-3 Ekim gecelerinde 3-5 °C, yüksek kesimlerde ilk kırağı riski.
  • Ege: kıyıda sıcaklık düşüşü sınırlı (31'den 26 °C), iç kesimlerde 2 Ekim öğleden sonra kısa sağanak.
  • Akdeniz ve Güneydoğu: belirgin değişiklik yok.

Belirsizlik ve güven derecesi
Cephe geçişi için güven yüksek; üç model de aynı günü gösteriyor. Poyrazın şiddeti ve Karadeniz yağış toplamı için orta. 3 Ekim sonrası için düşük; GFS ikinci bir soğuk dalga çiziyor ama ECMWF henüz onaylamıyor.

Kaynak: MGM haftalık tahmin, ECMWF, GFS, ICON.]]> Dayanak: ECMWF 12z (26 Eylül), GFS 00z ve ICON 00z (27 Eylül).

Sinoptik özet
Orta Avrupa üzerinde derinleşen 500 hPa oluğu hafta ortasında Balkanlar'a sarkıyor. Yer haritasında Karadeniz üzerinde 1004 hPa merkezli alçak basınç, batısında ise 1024 hPa'lık yüksek basınç kuruluyor. Aradaki gradyan Marmara ve Batı Karadeniz'de kuvvetli poyrazın nedeni olacak. Soğuk cephe 30 Eylül gecesi Trakya'ya giriyor, 1 Ekim gün içinde Marmara ve Ege'yi geçiyor.

Model durumu
  • ECMWF 12z: İstanbul için T850 (850 hPa sıcaklığı) 29 Eylül'de +14 °C, 1 Ekim 12z'de +6 °C, 2 Ekim gecesi +4 °C.
  • GFS 00z: aynı senaryo, ancak cephe geçişi yaklaşık 12 saat daha erken ve T850 dip +5 °C.
  • ICON: yağışı Batı Karadeniz kıyısında ECMWF'den %30 daha yüksek veriyor.
  • ENS ortalaması deterministik run ile uyumlu; üyelerin yayılımı 2 Ekim'den sonra açılıyor.

Bölgesel etkiler
  • Marmara: 1 Ekim öğleden sonra poyraz 50-60 km/s, Boğaz'da 70 km/s hamleler. İstanbul maksimum 27'den 18-19 °C'ye iniyor. Yağış 10-20 mm, çoğu Anadolu Yakası kuzeyinde.
  • Batı ve Doğu Karadeniz: 1-3 Ekim arasında 40-70 mm, Rize-Artvin kıyısında yer yer 90 mm. Ayrı bir başlıkta değerlendiriliyor.
  • İç Anadolu: 2-3 Ekim gecelerinde 3-5 °C, yüksek kesimlerde ilk kırağı riski.
  • Ege: kıyıda sıcaklık düşüşü sınırlı (31'den 26 °C), iç kesimlerde 2 Ekim öğleden sonra kısa sağanak.
  • Akdeniz ve Güneydoğu: belirgin değişiklik yok.

Belirsizlik ve güven derecesi
Cephe geçişi için güven yüksek; üç model de aynı günü gösteriyor. Poyrazın şiddeti ve Karadeniz yağış toplamı için orta. 3 Ekim sonrası için düşük; GFS ikinci bir soğuk dalga çiziyor ama ECMWF henüz onaylamıyor.

Kaynak: MGM haftalık tahmin, ECMWF, GFS, ICON.]]> <![CDATA[GFS 00z 240. saatte İstanbul'a kar verdi: sezonun ilk fantezi run'ı]]> https://havaforumu.com/thread-178.html Thu, 24 Sep 2026 00:32:39 +0300 KarAvcisi34]]> https://havaforumu.com/thread-178.html
GFS 00z (24 Eylül), 240. saat (4 Ekim gecesi)
  • 500 hPa'da oluk Balkanlar üzerinde kapalı alçak merkeze dönüşüyor ve Ege'ye sarkıyor
  • 850 hPa İstanbul -3 °C, Trakya -5 °C
  • Yağış türü haritasında Çatalca ve Sarıyer'de kar simgesi, Çekmeköy'de sulu kar
  • 2 m sıcaklık gece 1 °C

Ne kadar ciddiye alıyorum?
Hiç. Aynı run'ın 06z'si kapalı alçağı Karadeniz'e attı ve İstanbul 850 hPa 4 °C oldu. GEFS'te 30 üyeden 1 tanesi 850 -3 altını veriyor; o da muhtemelen operasyonel run'ın kendisi. Ekim başında İstanbul'a kar yağdığı bir kayıt bilmiyorum; 1990'ların bir Ekim sonu sulu karı anlatılır, o da teyitsiz.

Peki neden yazıyorum?
Çünkü bu run, sezon takviminin başladığını gösteriyor. Fantezi run'lar da bir işaret: model artık kuzeyden gelen soğuk hava kütlelerini görüyor, hava kütleleri yeterince soğumaya başladı. Her sezon ilk fantezi run ile ilk gerçek kar arasında 8-12 hafta oluyor; 2025-26'da ilk fantezi 2 Ekim'di, ilk gerçek kar 18 Aralık. Buna göre bu yıl Aralık ortası deriz, tamamen bilimsel olmayan ama eğlenceli bir istatistik.

Kemal, iğnelemeye başlayabilirsin. Ayşe, 500 hPa'daki kapalı alçağın neden gerçekçi olmadığını da anlatırsan yeni üyeler için ders olur.]]>
GFS 00z (24 Eylül), 240. saat (4 Ekim gecesi)
  • 500 hPa'da oluk Balkanlar üzerinde kapalı alçak merkeze dönüşüyor ve Ege'ye sarkıyor
  • 850 hPa İstanbul -3 °C, Trakya -5 °C
  • Yağış türü haritasında Çatalca ve Sarıyer'de kar simgesi, Çekmeköy'de sulu kar
  • 2 m sıcaklık gece 1 °C

Ne kadar ciddiye alıyorum?
Hiç. Aynı run'ın 06z'si kapalı alçağı Karadeniz'e attı ve İstanbul 850 hPa 4 °C oldu. GEFS'te 30 üyeden 1 tanesi 850 -3 altını veriyor; o da muhtemelen operasyonel run'ın kendisi. Ekim başında İstanbul'a kar yağdığı bir kayıt bilmiyorum; 1990'ların bir Ekim sonu sulu karı anlatılır, o da teyitsiz.

Peki neden yazıyorum?
Çünkü bu run, sezon takviminin başladığını gösteriyor. Fantezi run'lar da bir işaret: model artık kuzeyden gelen soğuk hava kütlelerini görüyor, hava kütleleri yeterince soğumaya başladı. Her sezon ilk fantezi run ile ilk gerçek kar arasında 8-12 hafta oluyor; 2025-26'da ilk fantezi 2 Ekim'di, ilk gerçek kar 18 Aralık. Buna göre bu yıl Aralık ortası deriz, tamamen bilimsel olmayan ama eğlenceli bir istatistik.

Kemal, iğnelemeye başlayabilirsin. Ayşe, 500 hPa'daki kapalı alçağın neden gerçekçi olmadığını da anlatırsan yeni üyeler için ders olur.]]> <![CDATA[ECMWF 00z: Ekim'in ilk haftası Doğu Karadeniz'de 100 mm üstü yağış sinyali]]> https://havaforumu.com/thread-99.html Wed, 23 Sep 2026 14:56:39 +0300 KaradenizYagmur]]> https://havaforumu.com/thread-99.html Dayanak: ECMWF 00z (23 Eylül), karşılaştırma için GFS 00z ve ICON 00z.

Sezonun ilk ciddi Karadeniz yağış sisteminin sinyali geldi. ECMWF 00z, 1-4 Ekim arasında Doğu Karadeniz kıyı şeridi için 72 saatlik toplamda 90-130 mm gösteriyor. En yüksek değerler Rize doğusu ile Artvin kıyısında, Fındıklı-Arhavi hattında 130 mm'ye yaklaşıyor. Trabzon için 60-80 mm, Giresun için 40-60 mm.

Neden dikkat çekici
  • Yağışın tamamı bir günde değil, üç güne yayılıyor. Bu iyi haber; saatlik şiddet çoğunlukla 8-12 mm/saat aralığında kalıyor.
  • Kötü haber: 2 Ekim gecesi için modelde 6 saatlik 45 mm'lik bir dilim var. Bu dilim Of, Çayeli ve Pazar arasındaki dar vadilerde dere debisini hızla yükseltir.
  • Yaz boyunca toprak doygunluğu düşüktü; ilk 40-50 mm'yi toprak alır. Sorun üçüncü günde başlar.

Model karşılaştırması
GFS 00z aynı dönem için 55-70 mm ile daha ılımlı, ICON 00z ECMWF'ye yakın ama zirveyi 24 saat geç veriyor. Üç run üst üste benzer bir şey çizmeden başlığa "uyarı" yazmıyorum; şu an sinyal aşamasındayız.

Güven derecesi: Orta. Yağışın olacağı kesin gibi, toplam miktar ve saatlik şiddet için 2-3 gün daha beklemek gerekiyor.

Hatırlatma: Dere yatağına yakın oturanlar ve o hafta Ayder, Uzungöl tarafına gidecekler takipte kalsın. Acil durumda 112 ve AFAD. Sel bildirimi paylaşacaksanız kaynak zorunlu; söylenti paylaşmayın.]]> Dayanak: ECMWF 00z (23 Eylül), karşılaştırma için GFS 00z ve ICON 00z.

Sezonun ilk ciddi Karadeniz yağış sisteminin sinyali geldi. ECMWF 00z, 1-4 Ekim arasında Doğu Karadeniz kıyı şeridi için 72 saatlik toplamda 90-130 mm gösteriyor. En yüksek değerler Rize doğusu ile Artvin kıyısında, Fındıklı-Arhavi hattında 130 mm'ye yaklaşıyor. Trabzon için 60-80 mm, Giresun için 40-60 mm.

Neden dikkat çekici
  • Yağışın tamamı bir günde değil, üç güne yayılıyor. Bu iyi haber; saatlik şiddet çoğunlukla 8-12 mm/saat aralığında kalıyor.
  • Kötü haber: 2 Ekim gecesi için modelde 6 saatlik 45 mm'lik bir dilim var. Bu dilim Of, Çayeli ve Pazar arasındaki dar vadilerde dere debisini hızla yükseltir.
  • Yaz boyunca toprak doygunluğu düşüktü; ilk 40-50 mm'yi toprak alır. Sorun üçüncü günde başlar.

Model karşılaştırması
GFS 00z aynı dönem için 55-70 mm ile daha ılımlı, ICON 00z ECMWF'ye yakın ama zirveyi 24 saat geç veriyor. Üç run üst üste benzer bir şey çizmeden başlığa "uyarı" yazmıyorum; şu an sinyal aşamasındayız.

Güven derecesi: Orta. Yağışın olacağı kesin gibi, toplam miktar ve saatlik şiddet için 2-3 gün daha beklemek gerekiyor.

Hatırlatma: Dere yatağına yakın oturanlar ve o hafta Ayder, Uzungöl tarafına gidecekler takipte kalsın. Acil durumda 112 ve AFAD. Sel bildirimi paylaşacaksanız kaynak zorunlu; söylenti paylaşmayın.]]> <![CDATA[500 hPa'da kesik alçak (cut-off low) İyon Denizi'nde: 19-21 Eylül analizi]]> https://havaforumu.com/thread-214.html Mon, 21 Sep 2026 14:56:39 +0300 ModelciKemal]]> https://havaforumu.com/thread-214.html
Olay

17 Eylül'de Orta Avrupa'dan güneye sarkan oluk, 18 Eylül 12 UTC civarında ana batı akışından koptu ve İyon Denizi üzerinde kapalı bir 500 hPa alçağı olarak kaldı. Merkez yüksekliği 568 dam, çekirdek sıcaklığı -18 °C. Kesik alçaklar yönlendirici akıştan koptuğu için yavaş ve tahmin edilmesi zor hareket eder; işte problem burada başlıyor.

Modellerin performansı (gün gün)
  • 15 Eylül 00z: GFS alçağı 19 Eylül'de Ege'ye taşıyıp İzmir'e 40 mm veriyor. ECMWF alçağı Yunanistan'da tutuyor, Türkiye'ye etki sınırlı.
  • 16 Eylül 12z: GFS geri adım attı, alçağı 24 saat geciktirdi. ECMWF değişmedi.
  • 17 Eylül 12z: GFS bu sefer alçağı hiç Türkiye'ye getirmiyor, güneye Libya'ya indiriyor. ECMWF hâlâ Yunanistan.
  • 18 Eylül 00z: İki model uzlaştı: alçak 20-21 Eylül'de Yunanistan-Girit hattında, Ege'nin batı kıyılarına zayıf etki.

Gerçekleşen

Alçak 19-21 Eylül boyunca İyon Denizi ve Yunanistan üzerinde kaldı; Batı Ege'de (Çanakkale-İzmir kıyıları) 20 Eylül akşamı 5-15 mm sağanak, iç kesimlerde hiçbir şey. ECMWF baştan sona haklıydı. GFS üç farklı senaryo üretti ve sonuncusu tutmadı.

Ders

Kesik alçaklarda tek run'a asla tahmin kurulmaz; ensemble dağılımına bakılır. 15 Eylül'de GEFS üyelerinin sadece %25'i alçağı Ege'ye getiriyordu; deterministik GFS o azınlık senaryosunu göstermişti. Yani "GFS İzmir'e 40 mm veriyor" cümlesinin doğru okunuşu "%25 ihtimal" idi.

Bu alçak salı günü Kıbrıs'a doğru güneydoğuya kayıyor ve zayıflıyor; Antalya için Çarşamba %30 sağanak ihtimali var. Heyecan yapmayın.]]>
Olay

17 Eylül'de Orta Avrupa'dan güneye sarkan oluk, 18 Eylül 12 UTC civarında ana batı akışından koptu ve İyon Denizi üzerinde kapalı bir 500 hPa alçağı olarak kaldı. Merkez yüksekliği 568 dam, çekirdek sıcaklığı -18 °C. Kesik alçaklar yönlendirici akıştan koptuğu için yavaş ve tahmin edilmesi zor hareket eder; işte problem burada başlıyor.

Modellerin performansı (gün gün)
  • 15 Eylül 00z: GFS alçağı 19 Eylül'de Ege'ye taşıyıp İzmir'e 40 mm veriyor. ECMWF alçağı Yunanistan'da tutuyor, Türkiye'ye etki sınırlı.
  • 16 Eylül 12z: GFS geri adım attı, alçağı 24 saat geciktirdi. ECMWF değişmedi.
  • 17 Eylül 12z: GFS bu sefer alçağı hiç Türkiye'ye getirmiyor, güneye Libya'ya indiriyor. ECMWF hâlâ Yunanistan.
  • 18 Eylül 00z: İki model uzlaştı: alçak 20-21 Eylül'de Yunanistan-Girit hattında, Ege'nin batı kıyılarına zayıf etki.

Gerçekleşen

Alçak 19-21 Eylül boyunca İyon Denizi ve Yunanistan üzerinde kaldı; Batı Ege'de (Çanakkale-İzmir kıyıları) 20 Eylül akşamı 5-15 mm sağanak, iç kesimlerde hiçbir şey. ECMWF baştan sona haklıydı. GFS üç farklı senaryo üretti ve sonuncusu tutmadı.

Ders

Kesik alçaklarda tek run'a asla tahmin kurulmaz; ensemble dağılımına bakılır. 15 Eylül'de GEFS üyelerinin sadece %25'i alçağı Ege'ye getiriyordu; deterministik GFS o azınlık senaryosunu göstermişti. Yani "GFS İzmir'e 40 mm veriyor" cümlesinin doğru okunuşu "%25 ihtimal" idi.

Bu alçak salı günü Kıbrıs'a doğru güneydoğuya kayıyor ve zayıflıyor; Antalya için Çarşamba %30 sağanak ihtimali var. Heyecan yapmayın.]]> <![CDATA[ICON-EU mu AROME mu? Doğu Karadeniz kıyı yağışında son 3 olayın karnesi]]> https://havaforumu.com/thread-179.html Fri, 18 Sep 2026 19:44:39 +0300 KaradenizYagmur]]> https://havaforumu.com/thread-179.html
Yöntem
Her olayda, olaydan 36 saat önceki 12z çıktıları alındı. Karşılaştırma noktaları: Of (kendi istasyonum, 40 m), Rize merkez MGM, Hopa MGM. 24 saatlik toplam yağış, mm.

Olay 1: 14-15 Temmuz 2026 (konvektif, öğleden sonra bantları)
Kod:
Nokta Gerçek ICON-EU AROME ECMWF GFS Of 68 61 74 52 38 Rize 54 49 66 47 30 Hopa 91 80 88 63 41

Olay 2: 22-23 Ağustos 2026 (soğuk cephe geçişi, orografik)
Kod:
Nokta Gerçek ICON-EU AROME ECMWF GFS Of 112 98 95 121 70 Rize 87 79 82 96 55 Hopa 134 118 104 140 82

Olay 3: 11-12 Eylül 2026 (deniz etkili, gece bantları)
Kod:
Nokta Gerçek ICON-EU AROME ECMWF GFS Of 59 55 41 44 29 Rize 71 64 50 52 33 Hopa 48 46 39 38 27

Yorum
  • Konvektif olayda AROME en yakın, hatta hafif fazla; ICON-EU ikinci.
  • Orografik cephe geçişinde ECMWF en yakın (hafif fazla), ICON-EU eksik ama yakın, AROME belirgin eksik.
  • Deniz etkili gece bantlarında ICON-EU açık ara en iyi; AROME ve ECMWF bantları görmedi.
  • GFS her üç olayda da yüzde 35-45 eksik. Karadeniz kıyısı için GFS'e bakılmaz, nokta.

Sonuç
Sel uyarısı yazarken ICON-EU ana referans, olay tipine göre AROME (konvektif) veya ECMWF (cephe) ile çapraz kontrol. Saatlik şiddet için hiçbiri yeterli değil; radar takibi şart. Toprak doygunluğu ve saatlik şiddet olmadan 24 saatlik toplam tek başına sel demek değildir, onu da ekleyeyim.

Üç olay küçük örneklem, farkındayım. Sonbahar boyunca tabloyu büyüteceğim.]]>
Yöntem
Her olayda, olaydan 36 saat önceki 12z çıktıları alındı. Karşılaştırma noktaları: Of (kendi istasyonum, 40 m), Rize merkez MGM, Hopa MGM. 24 saatlik toplam yağış, mm.

Olay 1: 14-15 Temmuz 2026 (konvektif, öğleden sonra bantları)
Kod:
Nokta Gerçek ICON-EU AROME ECMWF GFS Of 68 61 74 52 38 Rize 54 49 66 47 30 Hopa 91 80 88 63 41

Olay 2: 22-23 Ağustos 2026 (soğuk cephe geçişi, orografik)
Kod:
Nokta Gerçek ICON-EU AROME ECMWF GFS Of 112 98 95 121 70 Rize 87 79 82 96 55 Hopa 134 118 104 140 82

Olay 3: 11-12 Eylül 2026 (deniz etkili, gece bantları)
Kod:
Nokta Gerçek ICON-EU AROME ECMWF GFS Of 59 55 41 44 29 Rize 71 64 50 52 33 Hopa 48 46 39 38 27

Yorum
  • Konvektif olayda AROME en yakın, hatta hafif fazla; ICON-EU ikinci.
  • Orografik cephe geçişinde ECMWF en yakın (hafif fazla), ICON-EU eksik ama yakın, AROME belirgin eksik.
  • Deniz etkili gece bantlarında ICON-EU açık ara en iyi; AROME ve ECMWF bantları görmedi.
  • GFS her üç olayda da yüzde 35-45 eksik. Karadeniz kıyısı için GFS'e bakılmaz, nokta.

Sonuç
Sel uyarısı yazarken ICON-EU ana referans, olay tipine göre AROME (konvektif) veya ECMWF (cephe) ile çapraz kontrol. Saatlik şiddet için hiçbiri yeterli değil; radar takibi şart. Toprak doygunluğu ve saatlik şiddet olmadan 24 saatlik toplam tek başına sel demek değildir, onu da ekleyeyim.

Üç olay küçük örneklem, farkındayım. Sonbahar boyunca tabloyu büyüteceğim.]]> <![CDATA[21-28 Eylül haftası: Ege'de son 30 derece üstü günler mi geliyor?]]> https://havaforumu.com/thread-100.html Fri, 18 Sep 2026 17:20:39 +0300 EgeliRuzgar]]> https://havaforumu.com/thread-100.html Dayanak: GFS 12z (18 Eylül) ve ECMWF 12z; deniz durumu için kendi gözlemim.

Haftalık analizi sinoptikçiler kadar ağır yazamam ama Ege kıyısından haftaya bakışı paylaşayım, eksik yerleri Ayşe ve Kemal tamamlar.

Genel tablo
Balkanlar üzerinde sırt (ridge) yerleşik, 850 hPa sıcaklığı hafta boyunca +18 ile +20 °C arasında. Bu, İzmir için 31-33 °C, Aydın ve Manisa ovaları için 34-35 °C demek. Modele göre bu, sezonun son sürekli 30 üstü haftası; 28 Eylül'den sonra kuzeyli akış başlıyor ve bir daha bu değerlere dönmüyoruz.

Rüzgar ve deniz
  • Meltem düzenli: Alaçatı ve Urla'da öğleden sonra 18-24 knot, akşam 8 knot'a düşüyor. Sörf için haftanın en iyi günleri çarşamba ve perşembe.
  • Kuzey Ege'de (Bozcaada, Ayvalık) poyraz etkisi daha belirgin, 25-28 knot hamleler.
  • Deniz suyu Çeşme'de 24 °C, dalga yüksekliği 0,5-1 m. Lodos yok, tekneyi bağlamaya gerek yok.

Yağış
Kıyıda sıfır. İç Ege'de (Uşak, Kütahya) perşembe öğleden sonra izole sağanak ihtimali var ama GFS bunu her hafta veriyor, her hafta olmuyor.

Güven derecesi: Sıcaklık ve rüzgar için yüksek, çünkü kararlı bir sırt var. Hafta sonu geçişi için orta.

Haftanın sonunda gözlemle kapatacağım. 30 üstünü son kez gören yazsın, sezonu birlikte uğurlayalım.]]> Dayanak: GFS 12z (18 Eylül) ve ECMWF 12z; deniz durumu için kendi gözlemim.

Haftalık analizi sinoptikçiler kadar ağır yazamam ama Ege kıyısından haftaya bakışı paylaşayım, eksik yerleri Ayşe ve Kemal tamamlar.

Genel tablo
Balkanlar üzerinde sırt (ridge) yerleşik, 850 hPa sıcaklığı hafta boyunca +18 ile +20 °C arasında. Bu, İzmir için 31-33 °C, Aydın ve Manisa ovaları için 34-35 °C demek. Modele göre bu, sezonun son sürekli 30 üstü haftası; 28 Eylül'den sonra kuzeyli akış başlıyor ve bir daha bu değerlere dönmüyoruz.

Rüzgar ve deniz
  • Meltem düzenli: Alaçatı ve Urla'da öğleden sonra 18-24 knot, akşam 8 knot'a düşüyor. Sörf için haftanın en iyi günleri çarşamba ve perşembe.
  • Kuzey Ege'de (Bozcaada, Ayvalık) poyraz etkisi daha belirgin, 25-28 knot hamleler.
  • Deniz suyu Çeşme'de 24 °C, dalga yüksekliği 0,5-1 m. Lodos yok, tekneyi bağlamaya gerek yok.

Yağış
Kıyıda sıfır. İç Ege'de (Uşak, Kütahya) perşembe öğleden sonra izole sağanak ihtimali var ama GFS bunu her hafta veriyor, her hafta olmuyor.

Güven derecesi: Sıcaklık ve rüzgar için yüksek, çünkü kararlı bir sırt var. Hafta sonu geçişi için orta.

Haftanın sonunda gözlemle kapatacağım. 30 üstünü son kez gören yazsın, sezonu birlikte uğurlayalım.]]> <![CDATA[Kar kalınlığı nasıl ölçülür? Amatör ölçümde sık yapılan 5 hata]]> https://havaforumu.com/thread-152.html Sun, 06 Sep 2026 22:08:39 +0300 IstasyonHalil]]> https://havaforumu.com/thread-152.html
Hata 1: Tek noktadan ölçmek
Rüzgâr karı savurur; duvar dibi yığın, açık alan sığ olur. Doğrusu: açık, düz, rüzgârdan görece korunaklı bir alanda birbirinden en az 2-3 m uzak üç nokta seçin, cetveli dik saplayın, üçünün ortalamasını yazın. Ortalama 7,3 çıktıysa 7 yazın; kar ölçümünde ondalık hassasiyet yanıltıcıdır.

Hata 2: Toplam örtü ile taze karı karıştırmak
"Gece 15 cm yağdı" ile "yerde 15 cm var" farklı şeyler. Taze kar için kar tahtası kullanın: 40x40 cm beyaz boyalı kontrplak, üstü kar seviyesine gelecek şekilde yere konur; her ölçümden (genelde 24 saatte bir, 07:00) sonra temizlenip yeniden kar üstüne yerleştirilir. Toplam örtü ise temizlenmeyen zeminden ölçülür. Gözlem satırında ikisini ayrı yazın: "Taze 9 cm / Toplam 23 cm".

Hata 3: Araba, masa, çit üstünden ölçmek
Araba tavanı çim ve topraktan farklı soğur, çit üstü rüzgâra açıktır. Ölçüm yalnızca doğal zeminden (çim veya toprak) yapılır. Asfalt hiç sayılmaz; asfalt ısı tutar ve kar orada geç tutar.

Hata 4: Yağış ölçere güvenmek
Devrilen kepçeli ölçerler (Davis, Ecowitt, Netatmo) ısıtıcısız hâlde karı ölçemez; huni dolar, kar eriyince günler sonra sayar. Kar suyu eşdeğeri için silindirik bir kapla kar örneği alıp içeride eritin ve mm olarak ölçün. Kural olarak 10 cm kuru kar yaklaşık 10 mm su eder ama bu oran yaş karda 1:5'e, çok kuru karda 1:15'e kadar değişir.

Hata 5: Yanlış saatte ölçmek
Güneş vurmuş, çökmüş kar öğlen ölçülmez. Standart saat 07:00 (MGM ile karşılaştırılabilir olsun diye); yağış sürüyorsa 3 saatte bir ek ölçüm yazılabilir, ama günlük değer sabahkidir.

Ekipman
  • 50 cm çelik cetvel veya kar sondası (200-400 TL bandı)
  • Kar tahtası: kendiniz yapın, 100 TL'yi geçmez
  • Eritme için 10 cm çaplı silindirik kap

Gözlem satırı örneği:
Kod:
Nilüfer / Bursa, 155 m - 24.01.2026 07:00 Taze kar: 2 cm | Toplam örtü: 2 cm | Kar suyu eşdeğeri: 4,5 mm | Sıcaklık: -1,8 °C

Sorular ve eklemeler için buradayım. Kar Avcısı, söz yerine geldi.]]>
Hata 1: Tek noktadan ölçmek
Rüzgâr karı savurur; duvar dibi yığın, açık alan sığ olur. Doğrusu: açık, düz, rüzgârdan görece korunaklı bir alanda birbirinden en az 2-3 m uzak üç nokta seçin, cetveli dik saplayın, üçünün ortalamasını yazın. Ortalama 7,3 çıktıysa 7 yazın; kar ölçümünde ondalık hassasiyet yanıltıcıdır.

Hata 2: Toplam örtü ile taze karı karıştırmak
"Gece 15 cm yağdı" ile "yerde 15 cm var" farklı şeyler. Taze kar için kar tahtası kullanın: 40x40 cm beyaz boyalı kontrplak, üstü kar seviyesine gelecek şekilde yere konur; her ölçümden (genelde 24 saatte bir, 07:00) sonra temizlenip yeniden kar üstüne yerleştirilir. Toplam örtü ise temizlenmeyen zeminden ölçülür. Gözlem satırında ikisini ayrı yazın: "Taze 9 cm / Toplam 23 cm".

Hata 3: Araba, masa, çit üstünden ölçmek
Araba tavanı çim ve topraktan farklı soğur, çit üstü rüzgâra açıktır. Ölçüm yalnızca doğal zeminden (çim veya toprak) yapılır. Asfalt hiç sayılmaz; asfalt ısı tutar ve kar orada geç tutar.

Hata 4: Yağış ölçere güvenmek
Devrilen kepçeli ölçerler (Davis, Ecowitt, Netatmo) ısıtıcısız hâlde karı ölçemez; huni dolar, kar eriyince günler sonra sayar. Kar suyu eşdeğeri için silindirik bir kapla kar örneği alıp içeride eritin ve mm olarak ölçün. Kural olarak 10 cm kuru kar yaklaşık 10 mm su eder ama bu oran yaş karda 1:5'e, çok kuru karda 1:15'e kadar değişir.

Hata 5: Yanlış saatte ölçmek
Güneş vurmuş, çökmüş kar öğlen ölçülmez. Standart saat 07:00 (MGM ile karşılaştırılabilir olsun diye); yağış sürüyorsa 3 saatte bir ek ölçüm yazılabilir, ama günlük değer sabahkidir.

Ekipman
  • 50 cm çelik cetvel veya kar sondası (200-400 TL bandı)
  • Kar tahtası: kendiniz yapın, 100 TL'yi geçmez
  • Eritme için 10 cm çaplı silindirik kap

Gözlem satırı örneği:
Kod:
Nilüfer / Bursa, 155 m - 24.01.2026 07:00 Taze kar: 2 cm | Toplam örtü: 2 cm | Kar suyu eşdeğeri: 4,5 mm | Sıcaklık: -1,8 °C

Sorular ve eklemeler için buradayım. Kar Avcısı, söz yerine geldi.]]> <![CDATA[GFS 3 Eylül: Ege için kar sinyali var mı?]]> https://havaforumu.com/thread-2447.html Thu, 03 Sep 2026 09:23:56 +0300 UnluM65]]> https://havaforumu.com/thread-2447.html <![CDATA[Yaz 2026 model karnesi: sıcak hava dalgalarında ECMWF mi GFS mi tutturdu?]]> https://havaforumu.com/thread-180.html Mon, 17 Aug 2026 17:20:39 +0300 ModelciKemal]]> https://havaforumu.com/thread-180.html
Dalga 1: 28 Haziran - 2 Temmuz
Kod:
Nokta Gerçek ECMWF GFS ICON Ankara 36,8 36 38 36 İzmir 39,4 38 40 39 Antalya 38,1 37 36 38 Diyarbakır 42,6 42 44 42

Dalga 2: 19-25 Temmuz (yazın en şiddetlisi)
Kod:
Nokta Gerçek ECMWF GFS ICON Ankara 39,2 38 41 39 İzmir 41,0 40 43 41 Antalya 41,5 39 38 41 Diyarbakır 44,8 44 46 44

Dalga 3: 9-13 Ağustos
Kod:
Nokta Gerçek ECMWF GFS ICON Ankara 35,4 35 37 36 İzmir 37,9 37 39 38 Antalya 36,7 36 35 37 Diyarbakır 43,1 43 45 43

Karne (ortalama mutlak hata, °C)
  • ICON: 0,5 (şaşırtıcı biçimde en iyi, ama 120 saat sınırında)
  • ECMWF: 0,9 (sistematik olarak 1 derece serin, Antalya'da 2)
  • GFS: 1,9 (iç kesimlerde 2 derece sıcak, Antalya'da 2-3 derece serin)

Yorum
GFS'in iç Anadolu ve Güneydoğu'da sıcak vermesi toprak nemi şemasıyla ilgili; kuru toprakta yüzeyi fazla ısıtıyor. Antalya'da ise deniz meltemini fazla güçlü çözüyor, kıyıyı serin bırakıyor. ECMWF tutarlı serin; buna 'bir derece ekle' kuralı diyoruz. ICON 120 saatte iyi ama ötesi yok.

Sonuç: sıcak dalgası için 5 gün önceden ECMWF + 1 °C, 3 gün önceden ICON. GFS'i sadece 'ne kadar abartacak' diye açın. Yüzdeler: bu karnenin gelecek yaz da geçerli olma olasılığı %70; modeller güncelleniyor.

Düzeltme ve ekleme yapmak isteyen buyursun; SicakDalga07 kesin istasyon soracak, cevap: hepsi MGM merkez istasyonları, saat 15:00-16:00 arası maksimumlar.]]>
Dalga 1: 28 Haziran - 2 Temmuz
Kod:
Nokta Gerçek ECMWF GFS ICON Ankara 36,8 36 38 36 İzmir 39,4 38 40 39 Antalya 38,1 37 36 38 Diyarbakır 42,6 42 44 42

Dalga 2: 19-25 Temmuz (yazın en şiddetlisi)
Kod:
Nokta Gerçek ECMWF GFS ICON Ankara 39,2 38 41 39 İzmir 41,0 40 43 41 Antalya 41,5 39 38 41 Diyarbakır 44,8 44 46 44

Dalga 3: 9-13 Ağustos
Kod:
Nokta Gerçek ECMWF GFS ICON Ankara 35,4 35 37 36 İzmir 37,9 37 39 38 Antalya 36,7 36 35 37 Diyarbakır 43,1 43 45 43

Karne (ortalama mutlak hata, °C)
  • ICON: 0,5 (şaşırtıcı biçimde en iyi, ama 120 saat sınırında)
  • ECMWF: 0,9 (sistematik olarak 1 derece serin, Antalya'da 2)
  • GFS: 1,9 (iç kesimlerde 2 derece sıcak, Antalya'da 2-3 derece serin)

Yorum
GFS'in iç Anadolu ve Güneydoğu'da sıcak vermesi toprak nemi şemasıyla ilgili; kuru toprakta yüzeyi fazla ısıtıyor. Antalya'da ise deniz meltemini fazla güçlü çözüyor, kıyıyı serin bırakıyor. ECMWF tutarlı serin; buna 'bir derece ekle' kuralı diyoruz. ICON 120 saatte iyi ama ötesi yok.

Sonuç: sıcak dalgası için 5 gün önceden ECMWF + 1 °C, 3 gün önceden ICON. GFS'i sadece 'ne kadar abartacak' diye açın. Yüzdeler: bu karnenin gelecek yaz da geçerli olma olasılığı %70; modeller güncelleniyor.

Düzeltme ve ekleme yapmak isteyen buyursun; SicakDalga07 kesin istasyon soracak, cevap: hepsi MGM merkez istasyonları, saat 15:00-16:00 arası maksimumlar.]]> <![CDATA[10-17 Ağustos 2026: Sıcak dalganın ikinci perdesi, GFS 06z 850 hPa'da +28]]> https://havaforumu.com/thread-101.html Sun, 09 Aug 2026 00:32:39 +0300 ModelciKemal]]> https://havaforumu.com/thread-101.html Dayanak: GFS 00z ve 06z, ECMWF 00z (8 Ağustos), ENS ve GEFS.

Önce kötü haberi vereyim: GFS 06z, 13 Ağustos 12z için Güneydoğu üzerinde T850 +28 °C çiziyor. Bu değer bu coğrafyada bile uçtur. İyi haber: bu bir 06z run'ı ve GFS Ağustos'ta her yıl en az bir kere böyle bir fantezi atar. Şimdi gerçekçi tabloya bakalım.

Sinoptik özet
Sahra kaynaklı sıcak hava kütlesi Libya üzerinden Akdeniz'e taşınıyor; 500 hPa'da 596 dam'lık sırt Anadolu'nun üzerine oturuyor. Temmuz sonundaki ilk dalga gibi ama merkez bu kez daha doğuda.

Model durumu
  • ECMWF 00z: T850 Güneydoğu için +25/+26 °C, Ege iç kesimi için +24 °C, Marmara için +21 °C. 13-15 Ağustos zirve.
  • GFS 00z: ECMWF'den 1 derece sıcak, 06z ise 2-3 derece sıcak. 06z'yi görmezden gelin.
  • ENS: üyelerin %70'i Şanlıurfa için 44 °C üstü, %30'u 46 üstü. 48'i veren tek üye var, ona da inanmıyoruz.

Bölgesel etkiler (2 m maksimum)
  • Güneydoğu: Şanlıurfa, Cizre 44-46 °C
  • Ege iç kesim: Aydın, Manisa, Denizli 41-43 °C
  • Akdeniz kıyı: 35-37 °C ama nem yüksek, hissedilen 42 üstü
  • Marmara: İstanbul 34-36, Bursa 37-38 °C
  • İç Anadolu: Ankara 36-37, Konya 38 °C
  • Karadeniz kıyı: 30-32 °C, en rahat bölge

Olasılıklar
Sıcak dalganın gerçekleşmesi: %90. Güneydoğu'da 46 üstü: %30. Herhangi bir istasyonda 48: %5, heyecan yapmayın.

Güven derecesi: Yüksek; sırt kararlı ve tüm modeller uyumlu. Sadece şiddet konusunda GFS'in kendi kendine tartışması var.

Kaynak: MGM sıcak hava uyarısı bekleniyor, ECMWF, GFS.]]> Dayanak: GFS 00z ve 06z, ECMWF 00z (8 Ağustos), ENS ve GEFS.

Önce kötü haberi vereyim: GFS 06z, 13 Ağustos 12z için Güneydoğu üzerinde T850 +28 °C çiziyor. Bu değer bu coğrafyada bile uçtur. İyi haber: bu bir 06z run'ı ve GFS Ağustos'ta her yıl en az bir kere böyle bir fantezi atar. Şimdi gerçekçi tabloya bakalım.

Sinoptik özet
Sahra kaynaklı sıcak hava kütlesi Libya üzerinden Akdeniz'e taşınıyor; 500 hPa'da 596 dam'lık sırt Anadolu'nun üzerine oturuyor. Temmuz sonundaki ilk dalga gibi ama merkez bu kez daha doğuda.

Model durumu
  • ECMWF 00z: T850 Güneydoğu için +25/+26 °C, Ege iç kesimi için +24 °C, Marmara için +21 °C. 13-15 Ağustos zirve.
  • GFS 00z: ECMWF'den 1 derece sıcak, 06z ise 2-3 derece sıcak. 06z'yi görmezden gelin.
  • ENS: üyelerin %70'i Şanlıurfa için 44 °C üstü, %30'u 46 üstü. 48'i veren tek üye var, ona da inanmıyoruz.

Bölgesel etkiler (2 m maksimum)
  • Güneydoğu: Şanlıurfa, Cizre 44-46 °C
  • Ege iç kesim: Aydın, Manisa, Denizli 41-43 °C
  • Akdeniz kıyı: 35-37 °C ama nem yüksek, hissedilen 42 üstü
  • Marmara: İstanbul 34-36, Bursa 37-38 °C
  • İç Anadolu: Ankara 36-37, Konya 38 °C
  • Karadeniz kıyı: 30-32 °C, en rahat bölge

Olasılıklar
Sıcak dalganın gerçekleşmesi: %90. Güneydoğu'da 46 üstü: %30. Herhangi bir istasyonda 48: %5, heyecan yapmayın.

Güven derecesi: Yüksek; sırt kararlı ve tüm modeller uyumlu. Sadece şiddet konusunda GFS'in kendi kendine tartışması var.

Kaynak: MGM sıcak hava uyarısı bekleniyor, ECMWF, GFS.]]> <![CDATA[Marmara kar takvimi: arşivden ortalama ilk ve son kar tarihleri]]> https://havaforumu.com/thread-2572.html Thu, 30 Jul 2026 21:08:31 +0300 yasar22]]> https://havaforumu.com/thread-2572.html <![CDATA[Temmuz 2026 sırtı: 500 hPa 594 dam ve Anadolu üzerinde ısı kubbesi analizi]]> https://havaforumu.com/thread-215.html Sat, 18 Jul 2026 19:44:39 +0300 SinoptikAyse]]> https://havaforumu.com/thread-215.html
1. Sinoptik özet

15 Temmuz'dan itibaren Kuzey Afrika üzerinden kuzeye genişleyen subtropikal sırt, 19 Temmuz 12 UTC'de Orta Anadolu üzerinde 500 hPa'da 594 dam'a ulaştı. Bu değer Türkiye üzerinde nadir görülür; 590 dam bile belirgin sıcak hava dalgası işaretidir. Sırt merkezi 19-24 Temmuz arasında Konya-Kayseri hattında neredeyse hareketsiz kaldı; klasik bir ısı kubbesi (heat dome).

2. Katmanlar
  • 500 hPa: 594 dam, sıcaklık -6 °C (normal -12 civarı).
  • 700 hPa: Çok kuru, bağıl nem %10-15; konvektif gelişim tamamen bastırıldı.
  • 850 hPa: 27-29 °C; Güneydoğu'da 30 °C.
  • Yüzey: Çökme ile birlikte yer seviyesinde 1008-1010 hPa termik alçak; rüzgar zayıf.

3. Etkiler
  • İç Anadolu: Ankara 6 gün üst üste 37 °C üstü, Konya 39 °C. Bozkırda ölçülen değerler için Temmuz normallerinin 6-8 °C üstü.
  • Akdeniz ve Ege: Kıyıda deniz meltemi sınırlı; İzmir 40 °C, Antalya 38 °C ama nem %55-65 ile hissedilen 45 üstü.
  • Karadeniz: Fön etkisiyle Samsun ve Ordu 35 °C; kıyıda nem yüksek.
  • Konvektif sağanak: 6 gün boyunca Türkiye'de neredeyse hiç şimşek aktivitesi olmadı. Deniz'in üzüldüğünü tahmin ediyorum.

4. Kırılma

25 Temmuz'da Karadeniz üzerinden geçen kısa dalga oluğu sırtın kuzey kanadını zayıflattı; 26 Temmuz'da 500 hPa yüksekliği 586 dam'a indi ve poyrazla birlikte Marmara'da 6-7 °C serinleme geldi. İç Anadolu ve Güneydoğu için rahatlama 28 Temmuz'a kadar sürmedi.

5. Belirsizlik notu (geriye dönük)

ECMWF sırtı 7 gün önceden gördü; kırılma tarihini ise son 3 güne kadar 27 Temmuz'da tutuyordu, gerçekleşen 26. GFS sırtın gücünü 4 dam düşük hesapladı, ama kırılma zamanlamasını erken yakaladı. İki modelin iki ayrı güçlü yanı.

Bu yapı Ağustos başındaki ikinci dalganın da habercisiydi; o dalgayı günlük başlıkta uzun uzun konuştuk. Yorum ve eklemelerinizi bekliyorum.]]>
1. Sinoptik özet

15 Temmuz'dan itibaren Kuzey Afrika üzerinden kuzeye genişleyen subtropikal sırt, 19 Temmuz 12 UTC'de Orta Anadolu üzerinde 500 hPa'da 594 dam'a ulaştı. Bu değer Türkiye üzerinde nadir görülür; 590 dam bile belirgin sıcak hava dalgası işaretidir. Sırt merkezi 19-24 Temmuz arasında Konya-Kayseri hattında neredeyse hareketsiz kaldı; klasik bir ısı kubbesi (heat dome).

2. Katmanlar
  • 500 hPa: 594 dam, sıcaklık -6 °C (normal -12 civarı).
  • 700 hPa: Çok kuru, bağıl nem %10-15; konvektif gelişim tamamen bastırıldı.
  • 850 hPa: 27-29 °C; Güneydoğu'da 30 °C.
  • Yüzey: Çökme ile birlikte yer seviyesinde 1008-1010 hPa termik alçak; rüzgar zayıf.

3. Etkiler
  • İç Anadolu: Ankara 6 gün üst üste 37 °C üstü, Konya 39 °C. Bozkırda ölçülen değerler için Temmuz normallerinin 6-8 °C üstü.
  • Akdeniz ve Ege: Kıyıda deniz meltemi sınırlı; İzmir 40 °C, Antalya 38 °C ama nem %55-65 ile hissedilen 45 üstü.
  • Karadeniz: Fön etkisiyle Samsun ve Ordu 35 °C; kıyıda nem yüksek.
  • Konvektif sağanak: 6 gün boyunca Türkiye'de neredeyse hiç şimşek aktivitesi olmadı. Deniz'in üzüldüğünü tahmin ediyorum.

4. Kırılma

25 Temmuz'da Karadeniz üzerinden geçen kısa dalga oluğu sırtın kuzey kanadını zayıflattı; 26 Temmuz'da 500 hPa yüksekliği 586 dam'a indi ve poyrazla birlikte Marmara'da 6-7 °C serinleme geldi. İç Anadolu ve Güneydoğu için rahatlama 28 Temmuz'a kadar sürmedi.

5. Belirsizlik notu (geriye dönük)

ECMWF sırtı 7 gün önceden gördü; kırılma tarihini ise son 3 güne kadar 27 Temmuz'da tutuyordu, gerçekleşen 26. GFS sırtın gücünü 4 dam düşük hesapladı, ama kırılma zamanlamasını erken yakaladı. İki modelin iki ayrı güçlü yanı.

Bu yapı Ağustos başındaki ikinci dalganın da habercisiydi; o dalgayı günlük başlıkta uzun uzun konuştuk. Yorum ve eklemelerinizi bekliyorum.]]>