20.05.2025, 20:36
İklim, bitki örtüsü ve ana kaya birlikte toprağı oluşturur. Türkiye'deki başlıca toprak tiplerini iklimle ilişkisiyle özetleyelim.
Zonal (iklime bağlı) topraklar
İntrazonal ve azonal topraklar
Meteorolojiyle bağ
Toprağın nem tutma kapasitesi, yağışın ne kadarının yüzeyden akacağını, ne kadarının sızacağını belirler. Kurak ve sıkışmış topraklarda ani sağanaklar daha kolay sele dönüşür.
Zonal (iklime bağlı) topraklar
- Terra rossa (kırmızı Akdeniz toprağı): Akdeniz ikliminde, kalker ana kaya üzerinde oluşur. Kurak yazda demir bileşiklerinin oksitlenmesi kırmızı rengi verir.
- Kahverengi orman toprakları: Karadeniz'in nemli ormanlık alanlarında; organik maddece zengin.
- Podzol: Serin ve nemli iğne yapraklı orman altlarında; yıkanmış, asitli, gri renkli.
- Kahverengi ve kestane renkli bozkır toprakları: İç ve Doğu Anadolu'da, bozkır bitki örtüsü altında.
- Çernozyom (kara toprak): Nemli bozkırlarda; organik maddece çok zengin, tarım için çok verimli. Doğu Anadolu'nun bazı yüksek platolarında görülür.
İntrazonal ve azonal topraklar
- Alüvyal topraklar: Akarsuların taşıdığı malzemeyle oluşan, delta ve ova tabanlarındaki verimli topraklar.
- Kolüvyal topraklar: Yamaç eteklerinde birikmiş malzeme.
- Çorak topraklar: Kurak alanlarda buharlaşmayla tuz biriken topraklar; Tuz Gölü çevresi.
Meteorolojiyle bağ
Toprağın nem tutma kapasitesi, yağışın ne kadarının yüzeyden akacağını, ne kadarının sızacağını belirler. Kurak ve sıkışmış topraklarda ani sağanaklar daha kolay sele dönüşür.
Ankara / Çankaya, 900 m | Kuru soğuk, kısa kar, uzun don. | Önce sinoptik, sonra ilçe.


![[-]](https://havaforumu.com/images/collapse.png)