Sonbahar-Kış 2024 Sezon Tahmini ve Düşüncelerim

[SinoptikAyse]

Arkadaşlar, her yıl olduğu gibi Ekim ortasında sezon düşüncelerimi yazıyorum. Önce baştan söyleyeyim: mevsimsel tahmin günlük tahmin değildir; burada yazdıklarım 'hangi aylarda hangi rejim daha olası' sorusuna cevap arıyor. Güven derecesi genel olarak Düşük-Orta.

1) Öncü sinyaller

• ENSO: Tropik Pasifik'te zayıf La Niña eğilimi. Bizim bölgeye etkisi zayıf ve tutarsız; tek başına bir şey söylemiyor.
  
• Kuzey Atlantik: Deniz yüzeyi sıcaklıkları normalin belirgin üzerinde. Bu, Aralık-Ocak döneminde Atlantik kaynaklı ılık akışın baskın olma ihtimalini artırıyor.
  
• Ekim Sibirya kar örtüsü: Ayın ilk yarısında hızlı ilerleme var ama erken dönem; sonuç için ay sonunu bekleyeceğim.
  
• Stratosfer: Polar girdap sezona güçlü başlıyor. Güçlü girdap genelde kışın ilk yarısında soğuğun kuzeyde kilitli kalması demek.
  

2) Ay ay beklentim

• Kasım: Ilık ve kuraklığa eğilimli. Ege ve Akdeniz'de ay ortasında bir-iki Akdeniz alçağı dışında sistem beklemiyorum.
  
• Aralık: Normal civarı. İç Anadolu'da ay ortasına doğru kısa bir soğuk ve kar penceresi mümkün; Marmara'da yüksek kesimler dışında kar zor.
  
• Ocak: Ilık ve kurak geçme riski yüksek. Bu kışın zayıf halkası bence Ocak.
  
• Şubat: Asıl soğuk pencere. Polar girdap kış ortasında zayıflarsa, Şubat'ın ikinci yarısında kuzeydoğulu akışla Marmara ve Karadeniz kıyılarında kar riski belirginleşir.
  
• Mart: Değişken, geç kış atakları kısa süreli.
  

3) İstanbul özelinde
Kıyıda 2-4 kar günü, yüksek kesimlerde 5-7. Önemli, çok günlük tek bir olay olasılığı en çok Şubat'ta.

4) Belirsizlik
En zayıf noktam stratosfer. Girdap Ocak'ta bozulursa takvim iki-üç hafta öne kayar. Ayrıca Atlantik'in sıcaklığı hem bol yağış hem de ılık kış anlamına gelebilir; ikisi arasındaki denge ince.

Mart sonunda karne konusu açıp bu yazıyı madde madde puanlayacağım. Görüşlerinizi bekliyorum.

[ModelciKemal]

Şubat penceresine katılıyorum ama Ocak'ı bu kadar erken silmek bana cesur geldi. ECMWF seasonal Ekim çıktısı Ocak'ta Balkanlar üzerinde hafif negatif sıcaklık anomalisi veriyor; gerçi seasonal çıktılarda Balkanlar anomalisine güvenmek, GFS'in 384. saatine güvenmekten biraz daha az saflık. Yine de not edeyim, karnede konuşuruz.

[SinoptikAyse]

Şubat penceresine katılıyorum ama Ocak'ı bu kadar erken silmek bana cesur geldi. ECMWF seasonal Ekim çıktısı Ocak'ta Balkanlar üzerinde hafif negatif sıcaklık anomalisi veriyor; gerçi seasonal çıktılarda Balkanlar...

Kemal, o anomali -0.5 °C civarında ve istatistiksel olarak anlamlı değil; model iklimine göre gürültü içinde. Ben Ocak'ı silmedim, 'ılık ve kurak geçme riski yüksek' dedim. Karnede bu cümleyi aynen alıntılarsın.

[KarAvcisi34]

Şubat ikinci yarısı... Not aldım, takvime yazdım. İstanbul için 2-4 kar günü kötü bir sezon değil aslında, son yılların ortalamasına göre makul. Ama içimden bir ses bu sene Aralık'ta da yüksek kesimlere bir şey düşer diyor. Çekmeköy'de 180 m'deyiz, bizim için Aralık hiç boş geçmez.

[havacisedat]

Kuzey Atlantik sıcaklığının bizi ılık tutması kısmını biraz daha açabilir misiniz? Ben hep sıcak deniz = bol nem = bol kar diye düşünürdüm. Kafamdaki denklem yanlışsa düzeltin lütfen; Karadeniz ile Atlantik arasındaki farkı da anlatırsanız çok sevinirim.

[SinoptikAyse]

Kuzey Atlantik sıcaklığının bizi ılık tutması kısmını biraz daha açabilir misiniz? Ben hep sıcak deniz = bol nem = bol kar diye düşünürdüm. Kafamdaki denklem yanlışsa düzeltin lütfen; Karadeniz ile Atlantik arasındaki...

Sıcak deniz nemi artırır, doğru. Ama hangi yönden gelen havayı beslediğine bakmak lazım. Atlantik sıcaksa batılı akış güçlenir, Avrupa'dan bize gelen hava kütleleri okyanus kökenli ve ılık olur. Bize kar getiren soğuk hava ise çoğunlukla kuzeydoğudan, Rusya ve Karadeniz üzerinden gelir. O akışın kurulması için batılı akışın bloklanması gerekir. Yani sıcak Atlantik 'yağışlı ama ılık' senaryosunu, kuzey bloğu 'soğuk ve karlı' senaryosunu besler.

[EnsembleEce]

Stratosfer kısmına bir ek: Bu sezon QBO doğu fazında. Doğu fazı, istatistiksel olarak kış ortasında girdap bozulmalarını biraz daha olası kılıyor. Bu da senin Şubat penceresini destekleyen bir unsur. Kasım sonunda indeks panelimde girdabın gidişatını paylaşırım, o zaman yeniden bakalım.

[aydogani]

Kasım tahmini tuttu gibi. Ayın tamamı neredeyse kuru geçti, Bursa'da ancak 2-3 günlük yağış oldu. Aralık için güncelleme yapacak mısınız? Bahçedeki toprak taş gibi oldu, bu kadar kurak bir Kasım hatırlamıyorum. Aralık'ta en azından bir düzgün yağış bekleyebilir miyiz?

[SinoptikAyse]

Kasım için iyi başladık, doğru. Aralık için küçük bir güncelleme: Ay ortasında İç Anadolu'ya kısa bir soğuk sokulma olacağına dair ensemble sinyali belirginleşti. Ankara ve Konya için 20-22 Aralık civarı hafif kar ihtimali var. Marmara'da ise ancak yüksek kesimlerde karla karışık yağmur görürüz. Genel tabloyu değiştirmiyorum.

[necatis91]

Ocak kurak ve ılık geçti, tam dediğiniz gibi. İstanbul'da hiç kar görmedik. Şubat penceresi hâlâ geçerli mi, yoksa bu sene de kuru mu geçecek? Kayak için Uludağ'a gitmeyi planlıyoruz ama bu gidişle kar da olmayacak gibi, tarihi erteleyelim mi diye düşünüyoruz.

[SinoptikAyse]

Hâlâ geçerli, hatta güven derecem arttı. Stratosferde ay ortasında belirgin bir ısınma yaşandı, etkisinin troposfere inmesi genelde 2-4 hafta sürer. ECMWF ensemble'ında Şubat'ın ikinci yarısı için İskandinavya-Rusya hattında blok sinyali giderek güçleniyor. Tarih vermek için erken ama 15 Şubat sonrasını takip edin.

[KarAvcisi34]

Buraya geri dönmek istedim. Tipi Kar Fırtınası'nda Çekmeköy'de toplam 38 cm ölçtüm, üç gün aralıklı kar. Ekim ortasında 'Şubat'ın ikinci yarısı' yazan bir tahmin gördük ve olay 17-24 Şubat arası geldi. Sezon tahmini bu kadar tutar mı, tebrikler.

[SinoptikAyse]

Buraya geri dönmek istedim. Tipi Kar Fırtınası'nda Çekmeköy'de toplam 38 cm ölçtüm, üç gün aralıklı kar. Ekim ortasında 'Şubat'ın ikinci yarısı' yazan bir tahmin gördük ve olay 17-24 Şubat arası geldi. Sezon tahmini bu...

Teşekkürler, ama biraz şans payı olduğunu kabul etmeliyim. Pencere doğru çıktı, olayın şiddetini ben de beklemiyordum. Detaylı değerlendirmeyi ayrı konuda yazacağım; bu konuyu da sezon karnesinden sonra kapatacağım. Tahminin tutmasında payı olan asıl şey, Ocak ortasındaki stratosfer ısınmasını zamanında görebilmemizdi; onu da ayrıca yazacağım.